]]>
Dział Planowania Koordynacji Badań Naukowych,Współpracy z Zagranicą i Projektów - Asystent dokumentacji i informacji naukowej
Aneta Ciesiołkiewicz
tel:. +48 32 271 64 81, wew. 126
e-mail: aneta.ciesiolkiewicz@ipispan.edu.pl
Dział Planowania Koordynacji Badań Naukowych,Współpracy z Zagranicą i Projektów - specjalista ds. projektów
mgr Karol Magiera
tel:. +48 32 271 64 81, wew. 103
e-mail: karol.magiera@ipispan.edu.pl
Dział Administracyjno-Gospodarczy - zastępca kierownika
mgr inż. Jakub Hamelik
tel.: +48 32 271 64 81, wew. 121
kom.: +48 728 413 230
e-mail: jakub.hamelik@ipispan.edu.pl
Dział Administracyjno-Gospodarczy - Specjalista ds. zamówień publicznych
Justyna Bleja
tel.: +48 32 271 64 81, wew. 118
kom.: +48 728 413 213
e-mail: justyna.bleja@ipispan.edu.pl
]]>Prof. dr hab. inż. Czesława ROSIK-DULEWSKA – Członek Rzeczywisty PAN
Prof. dr hab. inż. Irena TWARDOWSKA †
Dr hab. inż. Malwina TYTŁA, Prof. Instytutu
Pracownicy IPIŚ PAN z grupy asystentów i adiunktów zatrudnieni w IPIŚ PAN w pełnym wymiarze czasu
Dr Barbara BŁASZCZAK
Dr inż. Agnieszka DZIENISZEWSKA
Dr inż. Patrycja ROGULA-KOPIEC
Dr Małgorzata WAWER-LISZKA
Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska Polskiej Akademii Nauk
Adres:
ul. M. Skłodowskiej-Curie 34
41-819 Zabrze
E-mail: ipis@ipispan.edu.pl
Strona internetowa: https://ipis.pan.pl/
NIP: 648-000-67-20
REGON: 000558009
Adres skrzynki ePUAP: /IPIS_PAN/SkrytkaESP
Adres do e-Doręczeń: AE:PL-38773-27808-FADTB-24
Sekretariat: +48 32 271 64 81
Dział Księgowości: +48 32 271 64 81 (wew. 105)
Dział Administracyjno-Gospodarczy: +48 32 271 64 81 (wew. 118)
Dział Planowania Koordynacji Badań Naukowych, Współpracy z Zagranicą i Projektów: +48 32 271 64 81 (wew. 126)
Głównym obszarem działalności Laboratorium są kompleksowe analizy próbek środowiskowych. Wykonywane są również analizy składu chemicznego oraz zawartości substancji niepożądanych, szkodliwych oraz niebezpiecznych w produktach końcowych.
Do badanych obiektów należą:
Analizowane parametry:
Laboratorium działa w systemie jakości zgodnym z normą PN-EN ISO/IEC 17025 oraz posiada certyfikat wydany przez Polskie Centrum Akredytacji (PCA, nr: AB 950) w zakresie analiz wód, ścieków i gazów odlotowych.
W Zakładzie Ochrony Powietrza działają dwa zespoły: Zespół Imisji Zanieczyszczeń (NPI) i Zespół Emisji Zanieczyszczeń (NPE)
Projekty badawcze i utylitarne prowadzone w Zespole Imisji Zanieczyszczeń w Zakładzie Ochrony Powietrza dotyczą własności fizykochemicznych aerozoli emitowanych z procesów przemysłowych, oraz badania w pierwotnych i wtórnych aerozoli w powietrzu atmosferycznym. W zakres tych badań wchodzi również identyfikacja źródeł pochodzenia aerozoli i badanie procesów przemian gazowych prekursorów cząstek stałych.
Badania realizowane są w ramach działalności statutowej oraz projektów indywidualnych, finansowane ze środków NCN.
Obecnie w ramach projektu ACTRIS IMP trwają prace nad stworzeniem polskiej infrastruktury do badań aerozoli i gazów śladowych (konsorcjum krajowe ACTRIS PL). Wspólnie z IGF PAN i IMGW PIB przystąpiono do tworzenia stacji badawczej w Raciborzu. Zaplecze aparaturowe Zespołu wykorzystywane jest ponadto w pomiarach kampanijnych w związku z oceną tła zanieczyszczeń dla nowych inwestycji czy oceną rozkładu immisji w obszarach konfliktów społecznych, wynikających z zanieczyszczenia atmosfery.
W ramach współpracy z otoczeniem gospodarczym Zespół wykonuje badania i ekspertyzy na potrzeby procesów pozyskiwania pozwoleń środowiskowych, na etapie budowy i eksploatacji instalacji oraz oceny emisji niezorganizowanej ze źródeł przemysłowych, komunalnych oraz infrastruktury drogowej. Pracownicy Zespołu współpracują z samorządami lokalnymi i instytucjami rządowymi w zakresie szeroko rozumianej edukacji ekologicznej oraz wspierania systemów zarządzania jakością powietrza. Zespół posiada infrastrukturę do prowadzenia badań porównawczych mierników referencyjnych oraz kalibracji niskokosztowych mierników PM. Zespół jest organizatorem cyklicznej konferencji naukowej „Ochrona Powietrza w Teorii i Praktyce”, która od ponad 20 lat jest platformą wymiany doświadczeń w zakresie badań dotyczących zanieczyszczeń atmosfery, metod monitorowania i ograniczania emisji substancji.
Do podstawowych zadań Zespołu Emisji Zanieczyszczeń należy prowadzenie działalności naukowej, obejmującej badania podstawowe z zakresu inżynierii środowiska dotyczące ochrony powietrza, a w szczególności:
Specjalnością Zespołu Emisji Zanieczyszczeń staje się badanie substancji zanieczyszczających powietrze, a występujących w spalinach emitowanych z kotłów małej mocy opalanych paliwami stałymi. Obiektem badań są pyły i składniki gazów odlotowych.
Do tego celu w Zakładzie zbudowano stanowisko badawcze, wdrożono metody pomiarowe i analityczne oraz przygotowano wykwalifikowany zespół badawczy.
Prowadzone badania są niezbędne w poznaniu zagrożeń dla biosfery jakie może stanowić spalanie paliw stałych (kopalnych i pochodzących z biomasy leśnej i rolniczej).
W ostatnich latach wykonano na zlecenie przemysłu ponad 200 prac komercyjnych, głównie dla energetyki i ciepłownictwa, przemysłu górniczego i hutnictwa, przemysłu wyrobów ceramicznych i szklarskich, przemysłu chemicznego, oczyszczalni ścieków i gospodarki odpadami oraz innych gałęzi działalności gospodarczej i użyteczności publicznej.
Zespół Emisji Zakładu Ochrony Powietrza ma doświadczenie badaniach związków organicznych emitowanych przy przetwarzaniu i energetycznym wykorzystaniu paliw w tym w badaniach emisji i składu chemicznego cząstek kondensowalnych powstających w spalinach ze spalania paliw stałych w kotłach małej mocy.
Do prowadzenia badań może być wykorzystana instalacja doświadczalna składająca się z dwóch kotłów o wydajności 18 kW z podajnikiem podsuwowym i 14 kW z podajnikiem ślimakowym, wyposażona w analizatory i aparaturę kontrolną.
Współpraca może także obejmować badania emisji i stężeń wielu zanieczyszczeń gazowych z różnych procesów technologicznych, w oparciu o posiadaną przez Zakład akredytację (PCA nr. 950) obejmującą:
Zakład Magnetyzmu Środowiska i Rekultywacji prowadzi badania nad rolą technogenicznych cząstek magnetycznych (TMPs) w środowisku i ich rolą w przenoszeniu zanieczyszczeń chemicznych do środowiska glebowego. Badamy możliwości wykorzystania TMPs jako wskaźników zanieczyszczenia środowiska glebowego. Prowadzimy badania aktualnych i historycznych zanieczyszczeń gleby w oparciu o metodę magnetometrii glebowej (metoda ISO 21226:2019 – „Soil quality – Guideline for the screening of soil polluted with toxic elements using soil magnetometry”) jak i klasyczne metody geochemiczne oraz indeksy. Zakład dysponuje bardzo czułą aparaturą pozwalającą na pomiary podatności magnetycznej bezpośrednio w terenie. Dzięki pełnej integracji tej aparatury z satelitarnym systemem GPS jesteśmy w stanie przeprowadzić bardzo szybkie i tanie mapowanie magnetyczne różnych obszarów pod kątem rozpoznawania zagrożeń będących efektem depozycji przemysłowych. Dzięki systemowi GPS istnieje możliwość powtórzenia pomiaru w tym samym punkcie w dowolnym odstępie czasu, co pozwala prowadzić stały monitoring zanieczyszczeń na danym obszarze. Zajmujemy się również identyfikacją poziomów antropogenicznych w glebach technogenicznych rozwiniętych na obszarach historycznej działalności górniczo-przemysłowej oraz na dawnych zwałowiskach odpadów. Prowadzimy szybkie badania geochemiczne gleb w oparciu o ręczny spektrometr XRF. Zakład posiada również wieloletnie doświadczenie w badaniach roli zanieczyszczeń komunikacyjnych w glebach na obszarach miejskich i wzdłuż ciągów komunikacyjnych. Współpracujemy z archeologami przy rozpoznawaniu magnetycznym stanowisk archeologicznych. Prowadzimy pilotowe badania z w zakresie biomagnetycznego monitoringu zanieczyszczeń powietrza w oparciu o mchy, porosty i liście drzew i krzewów w parkach i lasach miejskich oraz obszarach chronionych (Parki Narodowe, rezerwaty przyrody).
Zajmujemy się również rekultywacją biologiczną obszarów poprzemysłowych i zdegradowanych działalnością człowieka, doborem mieszanek technologicznych z wykorzystaniem surowców odpadowych oraz określeniem potrzeb nawożenia i nawadniania na rekultywowanych obszarach. Prowadzimy badania nad wykorzystaniem surowców odpadowych dla potrzeb rekultywacji.
Oferujemy współprace badawczą i poszukujemy partnerów do współpracy w następujących kierunkach badawczych:
Zakład Wpływu Zanieczyszczeń Obszarowych na Środowisko został utworzony w 1987 roku jako pierwszy i jedyny dotąd w Polsce zakład naukowy, który jest krajowym liderem w badaniach, monitoringu, określeniu oraz opracowaniu metod zapobiegania i redukcji długoterminowego wpływu na środowisko lądowe i wodne zanieczyszczeń tzw. rozproszonych (nie punktowych), pochodzących z emisji przemysłowych do atmosfery, ich przenoszenia na dalekie odległości, w tym transgranicznego i depozycji na dużych obszarach; składowania różnego rodzaju odpadów; rolnictwa; środków transportu itp., włącznie z zanieczyszczeniami historycznymi. Prace badawcze Zakładu obejmują m.in.:
Oferta współpracy:
Zakład Wpływu Zanieczyszczeń Obszarowych na Środowisko cechuje się dużą elastycznością w zakresie podejmowanej tematyki badawczej. Na ogół dobieramy sobie partnerów w zależności od potrzeb i w oparciu o dobre rozeznanie potencjału naukowego krajowych jednostek badawczych oraz ewentualnych partnerów zagranicznych.
Wykonujemy prace dla potrzeb przemysłu i administracji lokalnej w zakresie określenia wpływu na środowisko oraz opracowania metod zapobiegania ujemnym wpływom na środowisko lub poprawy stanu środowiska skażonego w wyniku różnego rodzaju działalności przemysłowej i gospodarczej w ramach podejmowanej przez nas tematyki, włącznie z ekspertyzami w zakresie wpływu zanieczyszczeń historycznych na środowisko glebowo-gruntowo-wodne.
Prace badawczo-wdrożeniowe, mimo ze są przeznaczone dla konkretnego odbiorcy, zazwyczaj mają też charakter naukowo-badawczy, zaś wyniki tych badan, za zgodą zamawiającego, stanowiły również materiał do publikacji i zgłoszeń patentowych. Dotychczasowymi odbiorcami ekspertyz Zakładu były m.in. zakłady przemysłu węglowego, hutnictwa żelaza i stali, koksownictwo, elektrownie i elektrociepłownie, oczyszczalnie ścieków, zakłady przemysłu lekkiego (obuwnicze, dziewiarskie), przedsiębiorstwa utylizacji opadów, przedsiębiorstwa eksploatacji metanu z pokładów węgla, biura projektowe oraz Wydziały Ekologii/Ochrony Środowiska Urzędów wojewódzkich i miejskich.
Od początku istnienia Zakładu Wpływu Zanieczyszczeń Obszarowych na Środowisko, zgodne z ogólnym kierunkiem, konsekwentnie rozwijano prace badawcze związane z mechanizmem wpływu na środowisko składowania i gospodarczego wykorzystania największych objętościowo i ilościowo grup odpadów stałych, takich jak siarczkowe odpady górnicze, popioły lotne z elektrowni pracujących na węglu kamiennym lub paliwach alternatywnych lub osady ściekowe, realizując kompleksowe tematy badawcze mające na celu opracowanie metod długoterminowej oceny zagrożenia, prognozowania i zapobiegania zanieczyszczeniu środowiska, powodowanego przez te odpady, dążąc do ich zagospodarowania w sposób bezpieczny dla środowiska, a równocześnie ekonomicznie uzasadniony. W ostatnich dekadach, zainteresowania badawcze Zakładu skoncentrowały się na identyfikacji i kwantyfikacji depozycji atmosferycznej pochodzącej z przenoszenia zanieczyszczeń na dalekie odległości (LRTP), przy użyciu naturalnych archiwów przyrodniczych (np. torfowisk). Drugim nowym kierunkiem badawczym jest zastosowanie fitoremediacji do nieinwazyjnej redukcji wielkoobszarowego zanieczyszczenia gleb.
Do najważniejszych osiągnięć naukowych Zakładu należy:
Zakład Ochrony Wód i Gospodarki Wodami prowadzi badania naukowe limnologiczne i technologiczne, dotyczące:
Zakład Ochrony Wód ofertę współpracy kieruje do Placówek Naukowych, Władz Samorządowych Miast i Gmin, Administratorów Scalonych Części Wód, zainteresowanych ochrona i poprawą stanu środowiska, w szczególności w zakresie:
Wyniki badań naukowych Zakładu Ochrony Wód i Gospodarki Wodami stały się podstawą praktycznego zastosowania w postaci:
1. Rekultywacji antropogenicznego jeziora Pławniowice metoda usuwania hypolimnionu (Rura Olszewskiego) – Urządzenie do rekultywacji – lewar upustowo-denny, działa nieprzerwanie od roku 2003. Skutkiem zastosowanego rozwiązania jest utrzymujący się bardzo dobry stan ekologiczny jeziora Pławniowickiego i czystość wody, dzięki czemu jezioro oraz jego otoczenie jest szczególnie atrakcyjnym obiektem rekreacyjnym. Ponadto, z racji wysokiej jakości wody, Władze Gminy Rudziniec rozważają zainstalowanie ujęcia brzegowego wody ze zbiornika do celów komunalnych.
2. Rekultywacja zbiornika zaporowego Blachownia, metodą usuwania osadów dennych, realizowana od roku 2019. Usunięcie osadów dennych z „miejskiego” zbiornika zaporowego spowodowało jego pogłębienie, usunięcie zanieczyszczeń organicznych i metali, zwiększenie atrakcyjności rekreacyjnej zbiornika oraz przyległych obszarów miejskich miasta Blachownia.
3. Wieloletnie, prowadzone od 2002 roku, ciągłe, systematyczne badania zbiornika zaporowego Rybnik. Badania zbiornika, będącego elementem układu technologicznego, monitorujące stan zbiornika oraz zachodzące w nim procesy przemiany materii, pozwoliły uchwycić pogarszające się warunki tlenowe, zagrażające degradacją ekosystemu. Zleceniodawca – Elektrownia Rybnik – podjęł starania w celu rekultywacji zbiornika metodą usuwania hypolimnionu (Rura Olszewskiego) oraz rozważa możliwość zwiększenia intensywności antropomiksji, poprzez zastosowanie pompy obiegowej, wymuszającej ruch wody, poskutkuje jej natlenowaniem. Wdrożenie wyników badań znalazło wyraz w uruchomieniu Stacji Przygotowania Wody, na której metoda koagulacji usuwa się biomasę planktonu. Stanowi to ewenement, jako metoda usuwania z wody zbiornika zaporowego dużych ładunków metali ciężkich.
4. Rekultywacja jeziora antropogenicznego Nakło-Chechło metoda dolomitowania – 2000r. Rekultywacja jez. Nakło-Chechło okazała się konieczna z uwagi na katastrofalne zakwaszenie wód jeziora, które spowodowało śnięcie ichtiofauny. Przeprowadzone przez Zakład Ochrony Wód badania wykazały przyczyny zakwaszenia. Opracowana i zrealizowana metoda dolomitowania spowodowały wzrost stopnia zbuforowania wody. Obecnie jezioro posiada wodę wysokiej czystości.
5. Ocena stopnia skażenia metalami ciężkimi, radioizotopami oraz substancjami organicznymi środowiska wodnego oraz osadów dennych systemu transportu wodnego Rzeka Kłodnica - Kanał Gliwicki, w aspekcie możliwości i sposobów utylizacji osadów dennych. (1999-2000). Przeprowadzono pierwsze i jedyne w historii istnienia Kanału Gliwickiego badania opisujące rodzaj i stopień zanieczyszczenia wody i osadów dennych.
6. Opracowanie koncepcji rekultywacji zbiorników zaporowych Hydrowęzła Rzeki Kłodnicy (Dzierżno Duże, Dzierżno Małe, Pławniowice – 140 mln m3, 1000ha). Koncepcję wraz ze szczegółami realizacji inwestycji przekazano Administratorowi Hydrowęzła tj. PP. Wody Polskie – RZGW Gliwice.
Plan postępowań o udzielenie zamówień z lat 2017-2020 - link do archiwalnej strony BIP
]]>
Zastępca Dyrektora ds. Ogólnych
mgr Sabina Lokisz
+48 32 271 64 81
e-mail: sabina.lokisz@ipispan.edu.pl