Malarstwo 2018 to cykl obrazów z ubiegłego roku inspirowanych starą fotografią rodzinną, wykonanych w technice olejnej na płótnie.

Artykuł Malarstwo 2018 pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

Książka „Cichy Memoriał” Arkadiusz Andrejkow. Na 200 stronach umieściliśmy wraz z Wydawnictwem Libra PL ponad sto deskali na zdjęciach świetnych fotografów. W ujęciach, które wcześniej nigdzie nie były pokazywane. Do 14 sierpnia 2021 książkę można kupić w promocyjnej cenie w księgarniach i moim sklepie autorskim

Street art Cichy memoriał  to projekt z 2017 roku, który narodził się podczas wielu podróży pomiędzy podkarpackimi miejscowościami. Obserwując kolejne wioski dostrzegłem spory malarski potencjał w starych stodołach i szopach. Pomyślałem, że mogły by one stanowić taką nietypową plenerową i wiejską galerię sztuki ulicznej. Ściany drewnianych stodół były dla mnie idealnie przygotowanymi podłożami malarskimi. Poprzez swoją surowość i brak podkładu były praktycznie gotowe aby przystąpić do pracy. Pierwotnie myśląc o tematach murali wyobrażałem sobie na nich wielkoformatowe, przeskalowane portrety starych ludzi, skupiające się na samych twarzach, ale takie ujęcie portretowe było dla mnie czymś bardzo typowym a ja chciałem podjąć się czegoś nowego.

Podczas realizacji wykorzystałem stare fotografie rodzinne pochodzące z miejscowości, w których powstawał mural. Najczęściej były to fotografie z prywatnych zbiorów właścicieli danej stodoły, którym bardzo zależało aby uwiecznić kogoś z ich rodziny. Obserwatorzy projektu murale na stodołach nazwali deskalami.

Każda z poszczególnych prac powstawała w jeden dzień. Malowałem je szkicowo, transparentnie, aby zostawić jak najwięcej surowości ściany. By postacie wychodziły z niej, były integralną częścią danego obiektu, jakby tu były od zawsze…

Znowu są…

Artykuł Cichy memoriał pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

Artykuł Abiturienci (2015) pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

Artykuł Mural pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

Artykuł Natura pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

Artykuł Śnieg pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

„Wyroby pozorowane” to cykl obrazów, które są zainspirowane okładkami czasopism kulinarnych, gdzie głównym elementem kompozycji jest przedstawienie osób prezentujących przygotowane przez siebie dnia. Arkadiusz Andrejkow postanowił zmierzyć się z tematem owych „wyrobów kulinarnych”, a raczej z emocjami, jakie towarzyszą ich prezentowaniu.

Modelami do obrazów są bliscy znajomi oraz rodzina malarza. Postawienie ich w sytuacji modela nie jest do końca przez nich akceptowane. Ale świadomość, że pozują artyście zmusza ich do rzetelnego wywiązania się z podjętego zobowiązania.

Możemy się domyśleć tego, że pozujący artyście modele są przez dłuższy czas przygotowywani, ustawiani tak, by aranżacja, której finalnym efektem będzie obraz, była jak najbardziej bliska wizji malarza. Niby prosta sprawa, niby wszystko jest tu naturalne, lecz zmęczony wzrok oznajmia znudzenie przeżywaną sytuacją.

Obrazy Andrejkowa chociaż są silnie osadzone w realnym świecie, to za sprawą swojej uproszczonej, wyrazistej formy, emanują poetyckością. Pomimo surowych kształtów i prostej tematyki charakter malarstwa jest subtelny, innym razem zaś energetyczny, do czego przyczynia się intensywna kolorystyka.

Odbiorca jest zapewne zaskoczony, że na obrazach widnieje tylko model i prosty rekwizyt. Nie ma żadnych symboli czy alegorii. Ale nie oznacza to, że nie znajdziemy w tych przedstawieniach archetypów. Jest tu zawarty odwieczny ludzki rytuał, który każe traktować jedzenie jako wyraz troski o bliskich, ich karmienie natomiast jako okazywanie im miłości. Troska o byt, pożywienie jest dla przedstawionych postaci najważniejszą sprawą, dlatego spoglądają na gotowe dania beznamiętnie raczej chłodno kalkując, czy je warto skonsumować?

Jednoznacznej odpowiedzi na tak postawione pytanie artysta nie udziela, ale rolą widza jest poszukanie drogi. Jedyne co jest pewne to granica pomiędzy modelem a odbiorcą wyznaczona indywidualnie; każdy z nas może odnaleźć siebie w którymś z przedstawień malarskich. Może to być odkrycie przyjemnie, ale także zupełnie odwrotnie. Wszystko zatem zależy od tego, jak relatywnie szczerze odniesiemy się do naszej „rozmowy z obrazem”. Czy będzie to dialog czy raczej monolog? Tego Arkadiusz Andrejkow nie sugeruje, przynajmniej nie robi tego nachalnie.

Asceza w portretowaniu, określa nie tylko zobrazowanie analityczne stanu emocjonalnego nakreślonych wizerunków, ale mówi tez coś o wnętrzu umysłu wykonawcy. Można odnieść wrażenie, iż każda z postaci w obrazach Arkadiusza Andrejkowa ujawnia także jego osobiste tajemnice związane z porządkiem świata, który otacza artystę i jest tą samą rzeczywistością, jaka otacza zarówno jego modeli oraz spoglądających na obrazy widzów.

Cykl „Wyroby pozowane” jest wobec tego opowieścią, nie tyle o samym pożywieniu i jego przygotowaniu, ale o człowieku pozbawionym wyższych odczuć, sprowadzonym do prostej konsumpcji, zarówno tej dosłownej jak i tej bardziej duchowej. Człowiek współcześnie jest karmiony wszelkimi obrazami, migawkami ale wpatruje się w ekran beznamiętnym, czasem znudzonym wzrokiem, który objawia symptomy zahipnotyzowania. I choć czujemy się zniewoleni to nie potrafimy zrezygnować, a raczej boimy się cokolwiek zmienić. Wolimy pozostać sami, w zamkniętym pomieszczeniu, myśląc tyko o tym, by nie zabrakło nam przysłowiowego chleba i igrzysk.

Marta Półtorak

Artykuł Wyroby Pozowane (2013) pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

Pomysł Arkadiusza Andrejkowa na stworzenie oryginalnego w swoim ujęciu cyklu Kolosy narodził się niedawno – raptem kilka miesięcy temu. Zestaw tych obrazów jest w pewnym stopniu swoistą odskocznią od Jego wcześniejszych prac plastycznych, także związanych z malarstwem figuratywnym. Cykl Kolosy miał być według intencji autora zniwelowaniem swoistej „rywalizacji” pomiędzy postaciami, a tłem obrazu. Dotychczas, najistotniejszy był zawsze dla Andrejkowa (jeszcze przed stworzeniem tego cyklu) wizerunek człowieka; jego swoisty portret psychologiczny, w pełni odsłaniający nam umiejętność „wyłapania” przez artystę  czytelnych stanów emocjonalnych modela.

W tym zestawie prac – zwłaszcza w pierwszych obrazach cyklu – istotniejszym priorytetem stał się dla niego zabieg czysto formalny, jednak o bardzo dużej sile wyrazistości oraz  specyficznej „nachalności” w łamaniu dotychczasowych kanonów w przedstawianiu kompozycji portretu… W tym wypadku „ostre kadrowanie” modela z tzw. ”żabiej perspektywy”, gdzie elementem dominującym jest zazwyczaj szyja, broda lub też fragment „zdeformowanej” takim skrótem twarzy modela, jest udaną prowokacją i kpiną autora z naszych „kanonów percepcji” takiego tematu oraz swoistym aktem niezgody artysty na dotychczasowe, niepisane konwencje portretowe. Warta odnotowania jest tutaj metoda jego pracy. Do każdego z obrazów robił on sesje fotograficzne z użyciem lampy błyskowej i modelem  „ustawianym” zazwyczaj w zaciemnionym pomieszczeniu; sugerując mu jeszcze, aby nienaturalnie wyginał on swoją głowę do tyłu, co w konsekwencji prowadziło później do malowania przez Arka bardziej samej szyi i brody niż twarzy osoby portretowanej…

Chodziło tutaj zapewne o zrobienie cyklu realistycznych portretów w takim właśnie nietypowym ujęciu, maksymalnie jednak odrealniając te osoby w naszym odbiorze. Takie zamierzenie zostało – według mnie – zupełnie dobrze zrealizowane. Monumentalne portrety mają (dzięki takiemu ujęciu) bardzo szeroki zakres interpretacji przez odbiorcę: od refleksji natury filozoficzno – egzystencjonalnej aż po bardzo frywolne skojarzenia… Są także formalną próbą wyjścia artysty z niepisanych ram” – schematów dotychczasowego „portretowego kadrowania” i jednoznacznego interpretowania takich kompozycji.

Arkadiusz Andrejkow ignoruje zupełnie fakt, że takie ujęcia modela nie zapewnią mu raczej chętnych do ewentualnych zleceń – zamówień na przysłowiową „ładną buźkę i nóżkę”; zostając jednak dzięki temu w bardzo elitarnym kręgu podkarpackich twórców, w pełni niezależnych i niekomercyjnych, o których teraz – w tym Kapitalizmie o (ponoć) „Ludzkiej Twarzy” – jest już naprawdę coraz trudniej…

Marek A. Olszyński

Artykuł Kolosy (2013) pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

Cykl „Absolwenci” przedstawia inspirowane starymi fotografiami miniatury malarskie, które mają formę rozmytych portretów z patyną czasu.

Artykuł Absolwenci (2014) pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.

                        Portrety trumienne późnej nowoczesności

Nowy cykl prac Arkadiusza Andrejkowa Zimne Powinowactwo skłania do zastanowienia się nad dwoma, ściśle zresztą ze sobą powiązanymi zagadnieniami. Pierwszym jest kondycja współczesnego malarstwa portretowego i rodzajowego, drugim – rola jaką pełni w nim fotografia. Zainteresowania tymi obszarami tematyczno-formalnymi są obecne w twórczości artysty z Sanoka co najmniej od okresu studiów, a jeśli wierzyć jego wspomnieniom – dziecięce urzeczenie fotograficznymi wizerunkami ludzi stanowiło w ogóle źródło jego zainteresowania sztuką. Nie został jednak fotografikiem, a malarzem działającym w dwóch mediach – malarstwa sztalugowego i graffiti.

Zwłaszcza w tej drugiej dziedzinie szybko stał się wyrazistym, zauważanym i cenionym twórcą. Jego specjalnością są, realizowane dosłownie na wszystkich dających się pokryć sprayem powierzchniach (ostatnio na sągach drzewa i połaciach śniegu), portretowane w „witkacowskim” zbliżeniu, ekspresyjne twarze starych ludzi. Prace malarskie artysty mają nieco odmienny charakter – przedstawia zwykle postaci pełnowymiarowe i grupy ludzi, niekiedy maluje wnętrza – zawsze jednak są one naznaczone śladami ludzkiej obecności. W obu formach aktywności pracuje używając fotografii, które w każdym z dotychczasowych cykli prac dobiera wedle odmiennej zasady.

Najczęściej są to podniszczone zdjęcia z patyną czasu – w cyklu Zimne Powinowactwa są one charakterystycznie upozowane, realizowane w fotograficznych atelier w XIX i na początku XX wieku, choć nie jest to ściśle przez artystę przestrzegany aksjomat. Kilkakrotnie źródłem inspiracji były dla niego fotografie z ostatnich dekad, także te amatorskie, prywatne, pochodzące z rodzinnych albumów, które wyszukał w Internecie. Wspólne tym fotograficznym inspiracjom wydają się przedstawione na nich postacie bardzo zwykłych, nieznanych nikomu poza najbliższymi ludzi – takich, o których powiada się w Biblii, że są solą ziemi. Artysta pokazuje ich zarówno w sytuacjach intymnych, jak i bardziej oficjalnych – pozujących do fotografii pamiątkowych oraz uwiecznionych na zdjęciach zamieszczanych w dokumentach.

W przypadku fotografii zbiorowych ważnym argumentem za wyborem konkretnych zdjęć są ujawniane w nich międzyludzkie więzi (przede wszystkim pokrewieństwa i przyjaźni). Można przypuszczać, że artysta w złożonym, kilkuetapowym procesie powstawania obrazów poszukuje zaklętej w fotografiach prawdy i tajemnicy uwiecznionych na nich ludzi. Obie te wartości, w sytuacji gdy modelami artysty są ludzie anonimowi, mają charakter uniwersalny, dotyczą człowieka w ogóle, ukazanego na obrazach we wszystkich fazach życia – od niemowlęctwa po starość. Andrejkow jest portrecistą ludzkiej kondycji i jak dawni mistrzowie holenderscy skupia uwagę na tym, co zwykłe, codzienne, pospolite, wręcz banalne, czyli w gruncie rzeczy na tym, co jest marginalizowane w nowoczesnej kulturze, preferującej wszystko, co jest „większe od życia” – od sztucznej urody gwiazd popkultury po wszelakie ekscesy, ekstrema i zbrodnie. Taki kontestujący charakter mają szczególnie jego prace graffiti, przypominające mieszkańcom cywilizacji wiecznej młodości o starości i przemijaniu.

W ostatnim cyklu obrazów połączył używane dotychczas przez siebie w malarstwie i graffiti tworzywa – olej i spray – by – jak napisał w komentarzu do wystawy – wykorzystać plastycznie i pogłębić pojawiające się na fotografiach niedoskonałości i efekty procesów zniszczenia. Te zabiegi formalne, nadające jego obrazom impresjonistyczny charakter i atrakcyjny kształt wizualny, wyprowadzają je jednocześnie nie tylko poza hiperrealizm, ale także poza surrealizm i groteskę, charakteryzujące na przykład malarskie transformacje fotografii Antoniego Fałata.

Szczególnie dopełniający wystawę cykl malarskich miniatur Absolwenci wydobywa i podkreśla najtrudniejszą prawdę o człowieku – świadomość jego znikliwości, przemijalności, śmierci i procesów zapominania o zmarłych. Uwiecznieni przez Andrejkowa ludzie, z którymi łączy nas „zimne powinowactwo” – owi „absolwenci” życia (tych tytułowych metafor nie powstydziłaby się zafascynowana śmiercią poetka Ewa Lipska) to potencjalnie każdy z nas, którzy jesteśmy tu przez chwilę i przeminiemy, znikniemy, rozpłyniemy się – jak oni – w czymś ogromnym i niejasnym, nazywanym niekiedy wielkim, zimnym błękitem nicości lub nieskończoności. Błękit bowiem dominuje w tym cyklu obrazów. Andrejkowowi udało się stworzyć osobliwe portrety trumienne ery późnej nowoczesności.

                                                                                              Magdalena Rabizo-Birek

Artykuł Zimne Powinowactwo (2014) pochodzi z serwisu Arkadiusz Andrejkow.